Müctehid fil-mezheb olan Ýmâm-ý Muhammed Þeybânî, din bilgilerinde bin kadar kitâb yazmýþtýr.Talebesinden olan Ýmâm-ý Þâfiî'nin annesini nikâh ettiði için, vefât edince, kitâblarý Ýmâm-ý Þâfiî'ye kalarak, onun bilgisinin artmasýna vesîle olmuþtur. Bunun için Ýmâm-ý Þâfiî; "Yemin ederim ki, fýkýh (dînî hükümler konusundaki) bilgim, Ýmâm-ý Muhammed'in kitablarýný okumakla arttý. Fýkýh bilgisini derinleþtirmek isteyen, Ebû Hanîfe'nin talebesi ile berâber bulunsun" buyurdu. (Ahmed Zühdü)
Müctehîd fil-mezheb olan âlim, kendi mezheb imâmýna uymaz. Kendi re'yi ile fetvâ (dînî suâllere cevâb) verir. Fakat delîlleri, mezheb imâmýnýn usûl ve kâidelerine göre arar. Bu kâidelerin dýþýna çýkmaz. (Ýmâm-ý Süyûtî)
Müftî, mutlak müctehid deðilse (Bkz. Müftî), müctehid fil-mezheb olmasý lâzýmdýr. Böyle olmayana müftî denilmez, nâkil dînî hükümleri, fetvâlarý nakleden denir. (Ýbn-i Âbidîn)
|
