Merkantilizm

(Mercantıllsm) l6. ve
17. yüzyıllarda Avru­pa'da feodalizmin çözüldüğü ve yerine mutlakiyete dayalı
millî devletlerin kurulduğu dönemlerde etkili olmuş; altın, gü­müş vb. değerli
madenlerin bir ülkenin siyasal ve ekonomik gücünün başlıca kaynağı olduğunu;
ülkenin zenginleşmesi ve güçlenmesinin dış ticaret dengesinin fazla vermesine
bağlı bu­lunduğunu; dolayısıyla ihracatın teşvik edilerek ithalatın kısıt­lanması,
müdahaleci ve yerel ekonomiyi dışa karşı korumacı bir dış ticaret politikası
İzlenmesi gerektiğini savunan iktisadî öğreti. 16. yüzyıl başlarında dünyada
coğrafî keşiflerin başla­ması, uluslararası ticaretin artması, Avrupa'da yaşanan
sosyo­kültürel ve siyasal değişiklikler ile dönemin, egemen iktisadî
yapılanması olan merkantilizm birbirine paralel olarak geliş­miş; bir anlamda
merkantilist öğreti, dış dünyadan hammadde ve kıymetli madenler temin etme
girişimleri şeklinde başlayıp so aları çok daha kapsamlı boyutlara ulaşmış
olan sömürgecilik sürecinin düşünsel zeminini hazırlamıştır. Merkantilizmin
Fransa'da uygulanan biçimine Kolbertizm, Almanya ve Avus­turya'da uygulanan
biçimine Kameralizm, İngiltere ve ispan­ya'da uygulanan biçimine ise Bulyonizm
denmektedir. Mer-kantilist dönem aynı zamanda sanayi kapitalizmini hazırlayan
ticarî kapitalizm dönemidir.